Το ξωκκλήσι της Ευαγγελίστριας

Στη νότια πλευρά της Αράχωβας, κάτω από τον ιστορικό βράχο του ρολογιού, βρίσκεται το ξωκκλήσι της Ευαγγελίστριας που αγναντεύει τη θέα του ελαιώνα προς Νότο, αλλά και Βορειοανατολικά προς τις άγριες κορφές του Παρνασσού.

Το ιστορικό ξωκκλήσι του “Ευαγγελιστή”, όπως αποκαλείται στην Αράχωβα, έχει συνδεθεί με δύο κορυφαίες ιστορικές στιγμές της Αράχωβας:

Αρχικά με την είδηση που μετέφερε ο αραχωβίτης ιερέας Ιωάννης Πρωτοπαππάς, μυημένος στη Φιλική Εταιρεία, για το ξεκίνημα της επανάστασης στο Μοριά, κατά τη διάρκεια του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στις 25 Μαρτίου 1821!

Η πιο σημαντική στιγμή όμως είναι στις 31 Οκτωβρίου 1828, όταν ο Δημήτριος Υψηλάντης απελευθέρωσε οριστικά την Αράχωβα, με τη βοήθεια του Κομνά Τράκα, από τους Οθωμανούς.

Στο ομώνυμο ξωκκλήσι έγινε δοξολογία και υψώθηκε η ελληνική σημαία στον παρακείμενο βράχο, που κυματίζει αδιαλείπτως ως σήμερα.

Το ξωκκλήσι του Ευαγγελιστή, εκτός από θρησκευτικό μνημείο, είναι και ένα ιστορικό τοπόσημο, μια ιερή και σεβάσμια εθνική παρακαταθήκη μνήμης και αγώνα που συνδέει το παρελθόν και το παρόν με το μέλλον του έθνους μας!

Πηγές:

* Η Αράχωβα Βοιωτίας στον Αγώνα του 1821, Θεμ. Χαρίτος, 1993.

* Ο Αι- Γιάννης και ο Ευαγγελιστής, δύο ιστορικές εκκλησίες, Βιβλιαράκι 2017.

* Γενικά Αρχεία του Κράτους, ΓΑΚ (διάφοροι φάκελοι)